خطر مصرف آنتی بیوتیک در دوران بارداری

از زمانی که متوجه می‌شوید باردار هستید احساس مسئولیت نسبت به موجودی که در شکم شما در حال رشد است باعث می‌شود نسبت به قبل در خوردن خوراکی‌ها خیلی احتیاط کنید. اغلب زنان باردار از خوردن آنتی بیوتیک در بارداری پرهیز می‌کنند. اما با توجه به آنکه تجویز آنتی بیوتیک در دوران بارداری خیلی رایج است، آیا مصرف آن به جنین آسیب می‌رساند. در ادامه در این خصوص صحبت شده است.

علت تجویز آنتی بیوتیک در بارداری چیست؟

وقتی که علائم بارداری در بدن شما نمایان شده و تست بارداری مثبت می‌شود تغییرات بدن آغاز می‌گردد. متاسفانه از همین زمان بدن در معرض عفونت قرار می‌گیرد. در نتیجه مصرف آنتی بیوتیک اجتناب ناپذیر است. نتایج مطالعات نشان می‌دهد حدود 30 درصد خانم‌ها از 3 ماه قبل از لقاح تا انتهای بارداری حداقل یک دوره آنتی بیوتیک مصرف کرده‌اند.

آنتی بیوتیک برای درمان عفونت‌های باکتریایی لازم است. مصرف آن به 2 دلیل برای عفونت ویروسی بی فایده است:

آنتی بیوتیک نمی‌تواند عفونت ویروسی را به طور کامل از بین ببرد؛

استفاده بیش از حد از آنتی بیوتیک موجب مقاوم شدن باکتری‌های شده و زمانی که واقعا به آن نیاز دارید دیگر اثر لازم را ندارد.

 

عوارض مصرف آنتی بیوتیک در بارداری چیست؟

آنتی بیوتیک در بارداری ممکن است عوارض جانبی داشته باشد و مصرف نکردن آن هم می‌تواند باعث نقص‌های مادرزادی جنین شود. سوالی که اغلب زنان حامله دارند آن است که مصرف آنتی بیوتیک‌هایی مثل آموکسی سیلین، آزیترومایسین، آموکسی کلاو، سفالکسین، و آمپی سیلین در بارداری ضرر دارد؟ پاسخ هم مثبت است و هم منفی. اولا که تمامی داروها در بارداری باید توسط پزشک تجویز شود و مصرف خودسرانه دارو در باردرای اکیدا ممنوع است. ثانیا اینکه همه آنتی بیوتیک‌ها مثل هم نیستند.

عفونت‌های باکتریایی رایج در بارداری عفونت مجاری ادراری و استروپتوکوک گروه B هستند. برای این نوع عفونت‌ها تنها راه درمان، استفاده از آنتی بیوتیک است و با وجود عوارض جانبی حتما باید داروی تجویز شده توسط پزشک مصرف شود. در بعضی شرایط، درمان نشدن عفونت نسبت به عوارض جانبی دارو خطر بیشتری داد.        

آنتی بیوتیک‌های مجاز و غیر مجاز در بارداری

مصرف بعضی از آنتی بیوتیک‌ها در بعضی از زمان‌های بارداری مجاز است که دوره و میزان مصرف آن توسط پزشک تعیین می‌شود. به طور کلی، آنتی بیوتیک‌های زیر در بارداری مجاز است:

پنی سیلین‌ها شامل آموکسی سیلین و آمپی سیلین؛

سفالوسپورین‌ها شامل سفاکلور، سفالکسین و سفیکیسم؛

اریترومایسین؛

کلیندامایسین.

سایر آنتی بیوتیک‌ها ممکن است برای سلامت بارداری خطر داشته باشند. مثلا تتراسیکلین می‌تواند رنگ دندان‌های جنین را تغییر دهد و نباید بعد از هفته 15 بارداری نباید مصرف شود. بعضی از آنتی بیوتیک‌ها می‌توانند به جمجمه و مغز، چشم‌ها و حتی قلب جنین آسیب برسانند. به همین دلیل است که خیلی تاکید می‌شود آنتی بیوتیک حتما باید با تجویز پزشک مصرف شود.

 

مهمترین آنتی بیوتیک‌های غیر مجاز در بارداری به شرح زیر است:

باکتریم؛

داکسی سایکلین؛

فورادانتین؛

ماکروبید؛

مینوسایکلین؛

سپترا؛

تتراسیکلین.

اگر یک نوع آنتی بیوتیک لازم باشد پزشک با توجه به شرایط شما و اثرات جانبی محتمل در مورد مصرف و دوز مورد نیاز تصمیم‌گیری می‌کند. با توجه به آنکه مقاومت باکتری‌ها در مقابل آنتی بیوتیک‌های معروف مثل پنی سیلین افزایش یافته پزشک ناچار است بسته به شرایط، از انواع مختلف آنتی بیوتیک‌های مجاز در بارداری برای درمان استفاده کند. در صورت مصرف هر نوع داروی دیگر به منظور جلوگیری از تداخل دارویی به پزشک خود اطلاع دهید. ضمنا اگر سابقه هر نوع آلرژی یا بیماری خاص مثل بیماری کلیه، بیماری کبد، هپاتیت یا زردی دارید به پزشک خود اطلاع دهید. اگر هر گونه نگرانی دارید حتما با پزشک خود مشورت نماید.